En Güçlü Görünenlerin Bile Bir Sonu Vardır

Yunan mitolojisi, Antik Yunan’da evrenin yaratım süreci, tanrı, tanrıça ve kahramanların yaşayışlarını konu edinen hikâye ve öğretileri içerir. Ayrıca bu mitoloji eski Yunan dininin de temelini oluşturur. Yunan mitolojisi demişken, Yunan mitolojisi tanrılarından biri olan Herakles’in adı Anadolu’da birkaç kente verilmiştir.  Bunlardan biri de Bafa Gölü kıyısındaki Herakleia’dır.

Ege Bölgesi’ne, ailemin yanına geldiğimde yapmayı en çok sevdiğim şeydir antik kentleri gezmek. Medeniyetin kurulduğu bu topraklarla bir bağım olması da bu hevesimi taçlandırmamı sağlıyor nihayetinde. Herkesçe bilinen “ünlü” antik kentleri defalarca gezdikten sonra, kuytu köşede kalan kalıntıları aramaya koyulmuştum. Bafa Gölü’nün oralardayken haritamda Latmos Kaya Mezarları’nı gördüm ve direksiyonumu oraya çevirdim. Gittiğimde göreceklerimden habersiz bir şekilde Bafa Gölü’ne dokunacak kadar yakın olan karayolunda etrafıma merakla bakarak yoluma devam ettim. Yolda giderken yanımda oturan kardeşime de Latmos ile ilgili bilgiler toplaması gerektiğini ve gezerken başka bir gözle bakmamız gerektiğini anlatıyordum.

Herakleia’nın yerleşim tarihi M.Ö. 8. yy.’a kadar gitmektedir. Ege Bölgesi’ne hakimiyeti ile beni hayretler içinde bırakan “Dünyanın ilk coğrafyacısı” olarak bilinen Strabon, kentin ilk adının Latmos olduğunu belirtiyor. Hatta günümüzde Beşparmak Dağları olan dağın isminin de Latmos Dağı, Bafa Gölü’nün de adının Latmos Gölü olduğunu söylüyor. Antik çağlarda bu bölge ana tanrıça Lada’dan ötürü bu isimle tanınmaktadır. Hellenler Lada ismini Latmos olarak değiştirerek şehre de bu ismi vermişler.

M.Ö. 5. yy.’da İonya hakimiyetinde olan kent M.Ö. 4. yy.’da Pers İmparatorluğu hakimiyetine girer. M.Ö. 332 yılında ise Büyük İskender şehri fetheder. Büyük İskender döneminde şehir önemli bir ticaret kenti olur. Göl kenarında olması ve Ege Denizi’ne yakınlığıyla uğrak bir kent halini alır. Fakat kentin insan trafiği arttıkça alan yöre halkına yetmemeye başlar ve Latmos’un hemen yanına Herakleia kenti kurulur. M.Ö. 133’te de Roma İmparatorluğu hakimiyetine geçer.

İlk kurulduğu zamanlarda oldukça popüler bir kent olan Herakleia’nın, Büyük Menderes Nehri’nin taşıdığı alüvyonlar ile denizle bağlantısı kesilir ve halkı giderek fakirleştikçe önemini de yitirir.

Şehrin en görkemli yapılarından birisi Athena Tapınağı’dır. Dor düzeninde inşa edilmiş tapınak yapıldığı yerin korunaklı olması nedeniyle günümüze kadar ulaşmıştır. O zamanların alışveriş merkezi denilebilecek agorası şehrin tam ortasında yer alıyor. Giriş kat duvarları, sütunları günümüze kadar ulaştığı için o dükkanlarda yapılan ticareti gözlerinizin önünde hayal ederek yürüyebiliyorsunuz. Şehir meclisinin toplandığı Bouleuterion’un içi toprakla dolu halde bulunmasına rağmen dörtgen planlı oluşu ve ne amaçla kullanıldığı tahmin edilebilecek durumda.

Her antik kente gittiğinizde en iyi korunan ve günümüze ulaşan yapıların tiyatrolar olduğu gözünüzden kaçmamıştır. Fakat diğer komşularının aksine Herakleia’daki tiyatro iyi şekilde korunamamıştır. Cavea’nın yarım daire şeklinde ve oldukça büyük olduğunu tahmin ediyoruz.

Bu şehre beni çeken şeylerin başında da nekropolü ve kaya resimleri vardı. Nekropol kısmındaki mezarlar kayaların içinde oldukça belirgin bir şekilde oyulmuş. Aydın dağlarının sert kayalarının içerisine gömülen insanlar artık haliyle orada değiller, ama ebedi uykularına yattıkları yerleri görmek kısa süreli bir duygusallık yaşatıyor.

En güçlü görünen şeylerin bile bir sonu olacağını gösteren bu yazıda sizleri Bodrum yolunun kenarında Bafa Gölü’nün kıyısındaki Latmos antik kaya mezarlarını görmeye ve Herakleia’nın havasını solumaya davet ediyorum.

Görsel 1 – Cahit HOŞOĞLU

Görsel 2 – https://www.ktb.gov.tr/

Görsel 3 – Burak Karaoğlu

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s